Clicky

Door november 26, 2013 0 Reacties Lees meer →

Een leeromgeving implementeren is een veranderingsproces initiëren

Een online leeromgeving implementeren en daarin medewerkers plaatsen, zal niet automatisch tot goede resultaten leiden. Wil je als organisatie het delen van kennis in een online leeromgeving ondersteunen en in stand houden, dan zijn er een aantal stappen die je zult moeten volgen. Deze stappen kun je zien als fasen van een veranderingsproces. Met de elektronische leeromgeving wordt niet alleen maar een middel om online leren te faciliteren geïmplementeerd, er wordt een veranderingsproces in de organisatie op gang gebracht.

Initiëren

Allereerst volgt er het besluit om de leeromgeving te implementeren. De reden kan bijvoorbeeld zijn het willen overstappen van klassikaal naar online leren of het willen stimuleren van informeel leren in de organisatie. Om deze verandering te initiëren zijn strategieën noodzakelijk waarbij top-down- en bottom-upkrachten in de organisatie worden gecombineerd. Er moet een algemene visie over de leeromgeving opgebouwd worden.

Hiervoor is inbreng vanuit alle lagen van de organisatie nodig. Medewerkers moeten weten wat het nut en de noodzaak van de leeromgeving is. Zij hebben daarbij behoefte aan duidelijke visie. Visie biedt houvast tijdens veranderingen en in deze fase weerspiegelt het de doelstellingen die de organisatie met de leeromgeving heeft. Zo zullen er binnen de organisatie gedeelde waarden ontstaan over de leeromgeving. Deze gedeelde waarden zullen uiteindelijk de uitkomst zijn van een kwalitatief veranderproces.

Implementeren

De meest in het oog springende factoren die het initiële gebruik van de leeromgeving beïnvloeden zijn noodzaak, duidelijkheid, complexheid en bruikbaarheid. Tegen de verwachting in lijkt technologie hierbij slechts een ondergeschikte rol te spelen. Belangrijker is dat de medewerkers een virtuele gemeenschap gaan vormen. Een bepalend aspect hierbij is de sense of community onder de medewerkers. De medewerkers moeten het gevoel hebben dat zij onderdeel van de virtuele gemeenschap zijn, ze moeten zich ermee kunnen identificeren. Dat betekent dat ze invloed op de gemeenschap kunnen uitoefenen en dat ze zich hierin door anderen ondersteund voelen.

Om zich online emotioneel met elkaar verbonden te voelen en behoeftes te kunnen delen, hebben de medewerkers gemeenschappelijke doelen of motieven nodig. Dit vormt één van de hoofdredenen om te communiceren met elkaar. Hieruit kun je afleiden dat online gemeenschappen niet snel worden gevormd. Wil je dit proces in de online leeromgeving bevorderen, communiceer dan duidelijke doelstellingen met betrekking de leeromgeving.

Geef om te beginnen de leeromgeving een gemakkelijk te onthouden sterke naam, een naam die ook uitdraagt wat je met de leeromgeving wilt bereiken. Stel heldere richtlijnen op over interactie en communicatie, want ook online gedrag dient gereguleerd te worden. Zorg ervoor dat de medewerkers toegang hebben tot bronnen in de leeromgeving en stel regels op voor het gebruik hiervan. De benodigde informatie moet via een minimum aantal clicks te vinden zijn. Het is belangrijk dat de medewerkers kunnen vertrouwen op de juistheid van de informatie die zij ontvangen. Hier dient dus een sterke focus op de kwaliteit te zijn. Zo voorkom je dat de online leeromgeving een vergaarbak wordt en dat medewerkers hun vertrouwen erin verliezen.

Moedig het ontwikkelen van een online identiteit en het opbouwen van een reputatie aan. Bijvoorbeeld door het laten opstellen en bijhouden van gedetailleerde profielen. Laat medewerkers aangeven wat hun expertise is, over welke competenties ze beschikken en eventueel wat hun hobby’s zijn. Door het delen van deze informatie verkrijgen medewerkers een gemeenschappelijke context en achtergrond. Dit helpt in het opbouwen van sociale relaties. Medewerkers worden zo dragers van de gemeenschap. Het management zou hierin een trekkersrol kunnen spelen.

Institutionaliseren of continueren

Nadat de leeromgeving is geïmplementeerd blijft de vraag op welke manier de organisatie deze in stand kan houden. Wil je een leeromgeving in stand houden, dan zal het gebruik ervan geïnstitutionaliseerd moeten worden. Dit betekent dat het gebruik van de leeromgeving zal moet worden opgenomen in de dagelijkse routine van het werkproces. Er zullen voldoende toegewijde medewerkers moeten zijn die er gebruik van maken en het beheer van de omgeving en de ondersteuning van gebruikers moet via procedures geregeld zijn.

Eén van de meest ondermijnende factoren bij het in stand houden van een nieuwe leeromgeving is het stoppen van het beheer en de ondersteuning van medewerkers na de implementatie. Als je ervan uitgaat dat het implementeren van een online leeromgeving een verandering behelst in werkwijzen, structuren en systemen, dan is de sleutel tot het in stand houden van deze verandering het ontwikkelen van gedeelde waarden met betrekking tot de leeromgeving. Deze waarden zullen de betrokken partijen in interactie met elkaar moeten ontwikkelen.

Gebaseerd op:

Bandura, A. (1977). Social Learning Theory. General Learning Press.
Fullan, M. (2007). The new meaning of educational change. New York and London: Teacher College Press
Lin, Y., Lin, G., Liu, P., Shen, D. and Laffey , J. (2006) “Building  a social and motivational framework for understanding satisfaction in online learning”, presented at the Annual Conference of American Educational Research Association, San Francisco, USA.
Rovai, A. P. (2002) “Development of an instrument to measure classroom community”, Internet and Higher Education, vol. 5, no. 3, pp.197-211.
Renninger, K.A., Shumar, W. (2002) Building virtual communities: Learning and change in cyberspace.  Cambridge University Press

Geplaatst in: Blogs, Home
Anne Hoosten

Over de Auteur:

Als HRD adviseur ondersteunt Anne Hootsen organisaties bij het ontwerpen, ontwikkelen en implementeren van opleidingen en online leeromgevingen. Dit doe zij het liefst samen met de medewerkers in de organisatie, ervan overtuigd op die manier draagvlak te creëren voor de verandering die je op gang wilt brengen. Want zonder draagvlak geen verandering. Op dit moment volgt Anne de Master Educational Science and Technology aan de Universiteit van Twente.

Plaats een reactie

Please insert the signs in the image:

AANMELDEN NIEUWSBRIEF