Clicky

Sociaal leren vs volwassenenonderwijs Vlaanderen: het borrelt maar kookt nog niet

In het kader van mijn doctoraatsstudie aan de Vrije Universiteit Brussel, heb ik een kwalitatief onderzoek uitgevoerd naar de ontwikkeling en implementatie van e-learning. Hiervoor heb ik 12 stakeholders uit het NT2-veld (tweede taalverwerving) gevraagd naar hun percepties over dit onderwerp.

Er werd hen gevraagd wat de hinderpalen daarbij zijn, en ook wat de kritieke succesfactoren zijn voor e-learning. Met andere woorden: waarom lukt het nu niet (goed) en wat is er echt nodig om het toch van de grond te krijgen binnen het volwassenenonderwijs?

Weinig samenwerking

Ondanks het bijna unanieme besluit dat het ontwikkelen en implementeren van afstandsleren en blended learning voor NT2 duur is, blijkt er weinig samenwerking te bestaan.
Verschillende bevraagden betreuren de versnippering in het NT2-veld: door het systeem van afgescheiden onderwijsnetten in Vlaanderen, de afscheiding van de scholen onderling, en daarbinnen nog eens individuen die met allerlei projecten aan de slag gaan.

Er is binnen Onderwijs in Vlaanderen geen centraal innovatieteam van waaruit e-learningprojecten centraal getrokken worden. Er wordt niet veel materiaal of know-how uitgewisseld binnen het volwassenenonderwijs.

Verschillende stakeholders gaven aan dat zij het liefst zouden zien dat er binnen een duidelijk gemeenschappelijk kader een vaste taskforce zou ontstaan, die met een gemeenschappelijke geldsom materiaal zou ontwikkelen. Dat lijkt me de ideale situatie: we zouden leren van en met elkaar; kleine centra die nu noch het geld, noch de know-how, noch een voldoende groot doelpubliek hebben, zouden betrokken worden, en het zou een manier kunnen zijn om al die muren stuk voor stuk af te breken.

Onderwijs zou een lerende organisatie kunnen worden, wat het in mijn ogen al lang had moeten zijn.

Weinig bereidheid tot integratie van ‘vreemd’ materiaal

Tegenover de vraag om te delen, staat dan weer de bevinding dat er weinig bereidheid heerst tot integratie van materiaal dat door anderen werd ontwikkeld. Eén vak, één taal, maar zoveel verschillende doelgroepen en trajecten zorgen ervoor dat integraal overnemen van lesmateriaal moeilijk ligt.

Wordt het niet hoog tijd om na te denken over andersoortig lesmateriaal, dat aanpasbaar is aan de noden van verschillende centra, verschillende doelgroepen én aan de individuele leerbehoeften van de cursisten?

Protectionisme

Zowel Onderwijs als de privésector betreurt het protectionisme op het vlak van materiaal en know-how. Dezelfde vragen blijven rijzen: wie is eigenaar van het materiaal, wie mag er toegang toe hebben en hoe halen we er profijt uit? Men wil er altijd iets voor terugzien. Terwijl de wereld in de ban is van open lesmateriaal en massive open online courses (MOOC’s) immens populair zijn, blijven de muren bij onderwijs intact.

De revolutie van sociaal leren

Het feit dat de meeste stakeholders een sterke wens tot samenwerking uiten, betekent dat het onder het oppervlak borrelt: men wordt zich ervan bewust dat de huidige structuren niet beantwoorden aan de behoeften van verschillende spelers op de NT2-markt, en onvoldoende uitkomsten bieden voor de NT2-leerders. Men ondervindt in de dagelijkse praktijk dat het huidige systeem van ‘ieder op zijn eigen eiland’ niet meer afdoend is, en men beseft dat revolutionaire veranderingen op het vlak van samenwerken en sociaal leren nodig zijn.

Om het met de woorden van anarchist Alexander Berkman te zeggen: ‘Revolutie is evolutie die een kookpunt heeft bereikt.’ Het sociaal leren heeft zijn kookpunt nog niet bereikt, maar op zijn minst borrelt het al.

Geplaatst in: Blogs, Home
Liesbeth de Paepe

Over de Auteur:

Liesbeth de Paepe doet momenteel haar PHD in educational sciences aan de universiteit van Brussel in België. Naast haar onderzoek is zij veel bezig met distance learning. Liesbeth heeft een volledige online afstandscursus ontwikkeld voor Nederlands aan absolute beginners. Daarnaast heeft ze 12 jaar les gegeven aan anderstaligen op de klassieke klassikale manier.

Plaats een reactie

Please insert the signs in the image:

AANMELDEN NIEUWSBRIEF